لوگو مجله سلامت آزمایشگاه آرامش
لوگو مجله سلامت آزمایشگاه آرامش

آزمایش خون چیست؟ آزمایش خون یا چکاپ را چه زمانی باید انجام داد؟

به این متن امتیاز دهید
5/5
اشتراک گذاری در facebook
اشتراک گذاری در linkedin
اشتراک گذاری در email
اشتراک گذاری در telegram

  آزمایش خون به عنوان یکی از مهم ترین راه های چکاپ سیستم ایمنی و سلامت بدن شناخته شده است. از این رو انجام آزمایش خون، شما را در پیشگیری یا درمان به موقع بسیاری از بیماری ها همراهی کند.

بسیاری از افراد تمامی آزمایشات تشخیص بیماری های گوناگون را، زیر مجموعه آزمایش خون جای می دهند. آزمایش کامل خون یا CBC، آزمایشی جامع و گسترده است که به پزشک امکان بررسی پرفایل خونی هر فرد را می دهد.

در آزمایش خون اطلاعات جامع و کاملی از شمارش و اندازه گیری سلول های خونی شامل گلبول های  قرمز(RBC)، گلبول های سفید(WBC)، پلاکت ها  (PLT)و اندازه گیری این مقادیر  نسبت به یکدیگر  در اختیار پزشک قرار گرفته می شود.

بررسی فاکتور های خونی و انجام آزمایش های خون باید در مراکز تخصصی آزمایشگاهی و با دقت بسیار بالایی انجام شود. زیرا ارزیابی این شاخص ها از نمونه خون فرد به پزشک در تشخیص انواع بیماری ها، کم خونی، غلظت خون، عفونت ها، التهاب ها و سرطانها کمک کرده و می توان عملکرد اجزای مختلف بدن مانند قلب، کلیه، کبد، تیروئید ورا بررسی کند و از سلامت آنها اطمینان حاصل نمود.

چرا باید آزمایش خون بدهیم؟

پزشک در صورت نگرانی در مورد برخی از بیماری ها، درخواست انجام آزمایش خون می دهد. همینطور در برخی موارد آزمایش خون را به عنوان بخشی از برنامه پیشگیری و درمان افراد به صورت سالانه و ماهانه درخواست کند. دفعات انجام تست با توجه به عوامل و سوابق بیماری و همینطور سیستم ایمنی افراد مشخص خواهد شد.

پرکاربرد ترین آزمایش خون

پر کاربرد ترین آزمایش های خون در ایران

آزمایش خون، یا شمارش و بررسی سلول های خونی (CBC) که به آن Complete blood count  گفته می‌شود، یکی از متداول ترین آزمایش هایی است که برای چکاپ کامل افراد مورد استفاده قرار می گیرد. در این آزمایش انواع و تعداد سلول های خون از جمله گلبول های قرمز (RBC)، گلبول های سفید (WBC)، و پلاکت ها (PLT)، اندازه گیری می شود.

آزمایش کم خونی

آزمایش کم خونی

 کم خونی زمانی رخ می دهد که میزان هموگلوبین خون از مقدار نرمال کم تر شود. کم خونی خود را با کاهش تعداد گلبول های قرمز خون (RBC) و هماتوکریت (HCT) بروز می‌دهد.

کم خونی با توجه به سوابق پزشکی و خانوادگی افراد و سوابق تست کم خونی فرد مشخص خواهد شد.

چطور کم خونی را متوجه شویم؟

علائم کم خونی:

  •  سرعت بالا و یا نامنظم بودن ضربان قلب
  • بالا رفتن سرعت تنفس
  • بزرگ شدن طحال
  • تنگی نفس
  • سردرد و سرگیجه های مکرر
  • احساس اضطراب
  • سرد بودن دستان و پا

تست کم خونی یکی از مهم ترین آزمایشات و از ضرورت انجام بالایی برخوردار است.

پنل متابولیکی پایه

پنل متابولیکی پایه

با انجام این آزمایش میتوان اندازه گیری الکترولیت های رایج خون و سایر ترکیبات همراه مانند کلسیم، گلوکز، سدیم، پتاسیم، کربن دی اکسید، کلر، نیتروژن، اوره خون و کراتین به اطلاعات مهمی را بدست آورد. نتایج این آزمایش در کمتر از ۲۴ ساعت مشخص خواهد شد و در اکثر موارد نیاز به ناشتا بودن فرد تا ۱۲ ساعت قبل از آزمایش است.

پنل متابولیکی کامل

پنل متابولیکی کامل

این آزمایش نسخه کامل تری از آزمایش پنل متابولیکی پایه است. آزمایش متابولیکی کامل با سنجش تمامی عوامل ذکر شده در آزمایش قبلی  نسبت به آزمایش پروتئين شما آلبومین و پروتئین کل و نیز چهار آزمایش کبدی مهم همراه است. این آزمایش در صورت درخواست پزشک برای بررسی کامل عملکرد کبد و کلیه انجام می شود. مدت زمان انجام این آزمایش بین ۱ الی ۳ روز است.

چربی خون

آزمایش پنل چربی خون

پنل های چربی، برای اندازه گیری میزان کلسترول بدن مورد استفاده قرار میگیرد غلظت های لیپوپروتئین پرچگال (HDL) و لیپوپروتئین کم چگال (LDL)، زیر مجموعه های این آزمایش هستند. مدت زمان مشخص شدن این آزمایش ۲۴ ساعت بوده و نکته مهم برای انجام این تست نیاز است فرد ۱۲ ساعت ناشتایی قبل از آزمایش چربی خون داشته باشد. آزمایش پنل چربی خون باید با دقت بالایی انجام شود، چرا که در صورت آلودگی و یا کم بودن مقدار نمونه دریافتی، می تواند فرایند آزمایش را تحت تاثیر قرار داده و دریافت پاسخ را با تاخیر مواجه کند.

تست بتا یا آزمایش خون بارداری

آزمایش خون و یا همان آزمایش بتا یکی از آزمایش هایی است که بسیاری از افراد با فرایند انجام آن آشنایی دارند. این آزمایش برای بررسی بارداری خانم ها انجام می شود. این آزمایش با نام های مختلفی مانند آزمایش بارداری، تست حاملگی، آزمایش خون بتا و آزمایش HCG اشاره کرد.

 آزمایش بتا با روش های گوناگونی انجام می شود که هر یک مزایا و معایبی را به همراه دارد. آزمایش خون بتا با دو روش کمی و کیفی انجام می شود. آزمایش خون کیفی دو نتیجه مثبت و منفی را نسبت به بارداری همراه است. آزمایش خون کمی به بررسی موارد بیشتری می پردازد و مقدار هورمون گنادوتروپین کوریونیک انسانی(HCG) که در دو طول دوران بارداری تولید می‌شود  را مشخص می کند.

این آزمایش در صورتی که پزشک آزمایشگاه مستقر در کلینیک خود نداشته باشد ممکن است بین ۱ الی ۳ روز زمان ببرد. هر دو آزمایش بیشتر از آزمایش  تست ادرار بارداری زمان میبرد، در واقع آزمایش بارداری از طریق تست ادرار در منزل در کمتر از چند دقیقه مشخص می شود که بسیار راحت تر است.

 تست ادرار از دقت پایینی برخوردار است و اغلب نتایج مثبت و منفی در این تست صحیح نبوده و نمی توان به این آزمایش ها اطمینان کامل کرد. بهتر است با  تهیه بیبی چک (Baby Check) از داروخانه های معتبر این آزمایش را در منزل انجام داده و برای دریافت نتیجه دقیق تر درخواست آنلاین آزمایش تست بارداری را در آزمایشگاه آرامش انجام داده و یا به پزشک مراجعه کنید.

آزمایش تیروئید

آزمایش تیروئید

در بدن انسان غدد بسیاری وجود دارد که هر کدام وظایف خاصی دارند. این غدد کارهای  گوناگونی با کاربردهای مختلفی انجام می دهند که  هر کدام از طریق ترشح مواد گوناگون، اهداف خاص خود را پیش میبرنداین مواد تحت عنوان هورمون شناخته شده اند، ترشح این مواد بر روی ساز و کار های بدن تاثیر گذار بوده و تداخل در هر یک از این غدد می تواند  بر روی فعالیت اندام های مختلف بدن تاثیر منفی بگذارد

غده تیروئید واقع در گلو با ترشح هورمون تیروئید می توان روی کاهش یا افزایش وزن تاثیر بگذارد، عدم فعالیت درست این غده می تواند علاوه بر کاهش وزن بر روی سلامت و کارایی قلب نیز تاثیر گذار باشد.

از آزمایش تیروئید برای بررسی عملکرد غده تیروئید استفاده می‌شود. این آزمایش برای تعیین میزان هورمون های تیروئیدی از جمله هورمون محرک تیروئید در خون به کار می رود.

نشانگر های آنزیم

آنزیم ها پروتئین هایی هستند که بدن انسان را در جهت انجام فرآیند های شیمیایی خاص کمک می کنند. وجود آنزیم ها برای حفظ حیات ضروری هستند؛ آنزیم ها در سرتاسر بدن اقدام به انجام فعالیت های حیاتی متعددی می کنند. بسیاری از بیماری های ارثی در نتیجه ی تولید بیش از حد و یا کمبود یک آنزیم رخ می دهند. بیماری هایی که با منبع اختلالات آنزیم صورت می گیرد، مانند: سطح اندک پروتئین، اختلالات رشد تیروئید و سطوح غیر عادی از تستوسترون با استروژن با آزمایش خون قابل تشخیص هستند.

آزمایشات (تست های) بیماری های مقاربتی (STD)

اصطلاح بیماری های مقاربتی برای بیان بیماریهایی که منبع تماس جنسی از طریق یک شخص به شخص دیگر است که انتقال داده و باعث بروز بیماری های مراقبتی می شود. شما می توانید با عدم رعایت مسائل مراقبتی و یا رابطه جنسی بدون محافظ از واژن، مقعد، دهان و دندان با فردی که بیماری مقاربتی دارد خیلی سریع  بیمار شوید.

در حال حاضر به کمک نمونه خون می توان تمامی بیماری های مقاربتی را شناسایی نمایید. اما در بسیاری از موارد برای دریافت نتیجه ای بهتر و مطمئن تر در کنار آزمایش خون برای تشخیص بیماری مقاربتی  از آزمایشات چند گزینه ای مانند نمونه ادرار، تست بخش هایی از بافت عفونی نیز استفاده می کنند.

بیماری های زیر از طریق تست خون قابل شناسایی می باشند:

  • کلامیدیا
  • سوزاک
  • تبخال
  • ایدز
  • سیفلیس

در برخی موارد تشخیص بیماری های عفونی مانند ایدز که به تازگی وارد بدن شده است نیازمند گذر زمان است و باید حداقل یک ماه صبر نمود تا بتوان با اطمینان از وجود این ویروس اطمینان حاصل کرد.

آزمایش لخته خون

پنل قدرت لخته شدن خون

لخته شدن خون فرآیند طبیعی  و بسیار مهم است، که در صورت آسیب دیدگی رخ می دهد. به طور کلی بعد از ایجاد زخم و یا آسیب دیدگی عضوی از بدن، برای جلوگیری از ادامه یافتن خونریزی محل آسیب دیدگی لخته می شود تا خون زیادی از دست ندهیم

اما در بعضی از موارد لخته شدن خون می تواند با عوارضی همراه باشد و برای ما مشکلاتی ایجاد کند. در برخی موارد خون در شریان های حیاتی لخته می شوند در نتیجه فرآیند لخته شدن خون حتما بعد از ایجاد آسیب شکل می گیرد و می تواند بدون آسیب دیدگی هم انجام شود.

 این موضوع می تواند برای ما با خطراتی همراه باشد. وجود لخته در سرخرگ های مهم می تواند ما را تا یک قدمی مرگ ببرد. لخته شدن خون در شریان های حیاتی موجب مسدود شدن جریان خون در داخل مغز، قلب و ریه ها شود. در این وضعیت سکته مغزی و یا حمله قلبی پدید می‌آید. فرآیند لخته شدن خون با توجه به سطح سلامت شما و سوابق بیماری ها متغیر می باشد.

آزمایشات پیشگیری یا تشخیص لخته شدن خون از انواع آزمایش هایی است که توسط تست خون انجام می شود که نشان دهنده مدت زمان و کیفیت لخته شدن خون است.

نتایج تست لخته شدن خون در موارد زیر کاربرد دارد:

  • خونریزی بیش از حد
  • هموفیلی
  • ترومبوز
  • بیماری های کبد
  • لوسمی حاد میلوئیدی
  • احتمال سکته مغزی
  • احتمال حمله قلبی

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.

فهرست مطالب